outp

My Cart

You are Here : CERTIFICATE PROGRAMMES / SSB / SSB 3
Click Here to Order on WhatsApp
IGNOU SSB 3 SOLVED ASSIGNMENT HINDI

IGNOU SSB 3 SOLVED ASSIGNMENT HINDI


IGNOU SSB 3 Solved Assignment 2025
Rs. 90
Rs. 15

IGNOU SSB 3 SOLVED ASSIGNMENT HINDI

Rs. 90
Rs. 15

Last Date of Submission of IGNOU SSB-03 (SSB) 2025 Assignment is for January 2025 Session: 30th September, 2025 (for December 2025 Term End Exam).
Semester Wise
January 2025 Session:
30th March, 2025 (for June 2025 Term End Exam).
July 2025 Session: 30th September, 2025 (for December 2025 Term End Exam).

Title NameIGNOU SSB 3 SOLVED ASSIGNMENT HINDI
TypeSoft Copy (E-Assignment) .pdf
UniversityIGNOU
DegreeCERTIFICATE PROGRAMMES
Course CodeSSB
Course NameCertificate in Sanskrit Sambhshan
Subject CodeSSB 3
Subject Nameसरल संस्‍कृत बोध तृतीयबोध:
Year2025
Session
LanguageEnglish Medium
Assignment CodeSSB-03/Assignmentt-1//2025
Product DescriptionAssignment of SSB (Certificate in Sanskrit Sambhshan) 2025. Latest SSB 03 2025 Solved Assignment Solutions
Last Date of IGNOU Assignment Submission
Last Date of Submission of IGNOU SSB-03 (SSB) 2025 Assignment is for January 2025 Session: 30th September, 2025 (for December 2025 Term End Exam).
Semester Wise
January 2025 Session:
30th March, 2025 (for June 2025 Term End Exam).
July 2025 Session: 30th September, 2025 (for December 2025 Term End Exam).

Rs. 90
Rs. 15
Questions Included in this Help Book

Ques 1.

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु ।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father

 

and           son       on      the       basis     of     given       picture.

 

Ques 2.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother

 

and       daughter         on     the      basis    of    the     given    picture.

 

Ques 3.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा भातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother

 

and         sister         on       the      basis        of       the       given      picture.

 

Ques 4.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु ।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family

 

members            on             the    basis     of      the     given       picture.

 

Ques 5.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between

 

husband and                wife        on       the     basis   of    the    given    picture.

 

Ques 6.

चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between

 

grandfather and      grandson         on       the    basis   of   the  given picture.

 

Ques 7.

निम्नलिखित संवाद को पढ़कर दिये गये प्रश्नों के उत्तर एक पद में दीजिये।

 

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मध्यम् अतीव रोचते।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

एव

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वाँ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

 

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाड्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति। सः विजेता भवति। तस्मै एव पुरस्कारः मिलति ।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येक दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 8.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्यः कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति ।

 

शिष्यः

 

प्रतियोगितायां

 

अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां

 

भागम् अपि ग्रहीष्यामि।

 

गुरुः - अवश्यमेवा मम शुभाशयाः।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 9.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतुः परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः अरे! परश्वः दीपावली-पर्व अस्ति।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति।

 

अर्णवः - दीपावली-पर्वे त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः त्वं जानासि ? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक्ः वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्व प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्र च किदृशं करिष्यतः?

Ques 10.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोकः इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थ भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

भवताम्

 

अपि

 

उमेशः अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च

 

आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति ?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्य न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा

 

आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति ?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति ?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 11.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी- शोभे! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्‌वादने उतिष्ठामि।

 

करोति?

 

पुनश्च जानकी- संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्रे, विश्वे, सामान्य-जगति संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

शोभा - भवती किमर्थ अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्र उत्थाय भवती किं

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने

 

शोभा- संस्कृतवार्ताः?

 

संस्कृतवार्ताः पश्यामि।

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं कि करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति?

Ques 12.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

 

नरेशः गमिष्यामि। मनोहर! अहं तु वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थ महाविद्यालयं

 

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि।

 

मनोहरः - किमर्थ संस्कृतं?

 

नरेशः अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति।

 

जननेन्द्रियम्

 

मनोहरः - एवं वा?

 

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्य करिष्यामि, प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

 

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव

 

स्वीकरिष्यामि।

 

१. नरेशः विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थ कुत्र गमिष्यति?

 

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

 

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

 

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति?

Ques 13.

चित्र देखकर पिता-पुत्र-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father and son on the basis of given picture.

 

Ques 14.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother and daughter on the basis of the given picture.

 

Ques 15.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा भ्रातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother and sister on the basis of the given picture.

 

Ques 16.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये। 

 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family members on the basis of the given picture.

 

Ques 17.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between husband and wife on the basis of the given picture.

 

Ques 18.

चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between grandfather and grandson on the basis of the given picture.

 

Ques 19.

निम्नलिखित संवाद को पढ़कर दिये गये प्रश्नों के उत्तर एक पद में दीजिये।

 

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मह्यम् अतीव रोचते ।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वौ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाङ्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति । सः एव विजेता भवति । तस्मै एव पुरस्कारः मिलति।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येकं दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 20.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः ! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति ।

 

शिष्यः - आचार्य! कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य ! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता' इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति।

 

शिष्यः अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां प्रतियोगितायां भागम् अपि ग्रहीष्यामि ।

 

गुरुः - अवश्यमेव ! मम शुभाशयाः ।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 21.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि ? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतु! परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः - अरे! परश्वः दीपावली पर्व अस्ति ।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति ।

 

अर्णवः - दीपावली पर्व त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः - त्वं जानासि? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक् वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः ।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्वे प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्रं च किदृशं करिष्यतः?

Ques 22.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोक ! इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थं भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

उमेशः - अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च भवताम् आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु ।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि ।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्यं न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 23.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी - शोभे ! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्वादने उत्तिष्ठामि ।

 

शोभा - भवती किमर्थं अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्रं उत्थाय भवती किं करोति?

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने संस्कृतवार्ताः पश्यामि ।

 

शोभा - संस्कृतवार्ताः?

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

जानकी - संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्र, विश्वे, सामान्य-जगति पुनश्च संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति ।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज़ इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः ।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं किं करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

Ques 24.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

 

नरेशः मनोहर ! अहं तु विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं महाविद्यालयं गमिष्यामि ।

 

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि ।

 

मनोहरः - किमर्थं संस्कृतं?

 

नरेशः - अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति ।

 

मनोहरः - एवं वा?

 

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्यं करिष्यामि, जनानां प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

 

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव स्वीकरिष्यामि ।

 

१. नरेशः वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं कुत्र गमिष्यति?

 

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

 

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

 

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति ?

 

Ques 25.

चित्र देखकर पिता-पुत्र-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father and son on the basis of given picture.

Ques 26.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother and daughter on the basis of the given picture.

 

Ques 27.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा भ्रातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother and sister on the basis of the given picture.

 

Ques 28.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये। 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family members on the basis of the given picture.


Ques 29.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between husband and wife on the basis of the given picture.

 

Ques 30.

 चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between grandfather and grandson on the basis of the given picture.

 

Ques 31.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मह्यम् अतीव रोचते ।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वौ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

 

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाङ्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति । सः एव विजेता भवति । तस्मै एव पुरस्कारः मिलति।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येकं दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 32.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः ! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति ।

 

शिष्यः - आचार्य! कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य ! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता' इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति।

 

शिष्यः अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां प्रतियोगितायां भागम् अपि ग्रहीष्यामि ।

 

गुरुः - अवश्यमेव ! मम शुभाशयाः ।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 33.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि ? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतु! परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः - अरे! परश्वः दीपावली पर्व अस्ति ।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति ।

 

अर्णवः - दीपावली पर्व त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः - त्वं जानासि? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक् वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः ।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्वे प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्रं च किदृशं करिष्यतः?

Ques 34.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोक ! इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थं भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

उमेशः - अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च भवताम् आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु ।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि ।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्यं न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 35.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी - शोभे ! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्वादने उत्तिष्ठामि ।

 

शोभा - भवती किमर्थं अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्रं उत्थाय भवती किं करोति?

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने संस्कृतवार्ताः पश्यामि ।

 

शोभा - संस्कृतवार्ताः?

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

जानकी - संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्र, विश्वे, सामान्य-जगति पुनश्च संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति ।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज़ इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः ।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं किं करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

Ques 36.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

नरेशः मनोहर ! अहं तु विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं महाविद्यालयं गमिष्यामि ।

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि ।

मनोहरः - किमर्थं संस्कृतं?

नरेशः - अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति ।

मनोहरः - एवं वा?

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्यं करिष्यामि, जनानां प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव स्वीकरिष्यामि ।

१. नरेशः वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं कुत्र गमिष्यति?

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति ?

Ques 37.

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु ।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father

 

and           son       on      the       basis     of     given       picture.

 

Ques 38.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother

 

and       daughter         on     the      basis    of    the     given    picture.

 

Ques 39.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा भातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother

 

and         sister         on       the      basis        of       the       given      picture.

 

Ques 40.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु ।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family

 

members            on             the    basis     of      the     given       picture.

 

Ques 41.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between

 

husband and                wife        on       the     basis   of    the    given    picture.

 

Ques 42.

चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between

 

grandfather and      grandson         on       the    basis   of   the  given picture.

 

Ques 43.

निम्नलिखित संवाद को पढ़कर दिये गये प्रश्नों के उत्तर एक पद में दीजिये।

 

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मध्यम् अतीव रोचते।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

एव

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वाँ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

 

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाड्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति। सः विजेता भवति। तस्मै एव पुरस्कारः मिलति ।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येक दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 44.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्यः कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति ।

 

शिष्यः

 

प्रतियोगितायां

 

अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां

 

भागम् अपि ग्रहीष्यामि।

 

गुरुः - अवश्यमेवा मम शुभाशयाः।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 45.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतुः परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः अरे! परश्वः दीपावली-पर्व अस्ति।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति।

 

अर्णवः - दीपावली-पर्वे त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः त्वं जानासि ? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक्ः वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्व प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्र च किदृशं करिष्यतः?

Ques 46.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोकः इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थ भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

भवताम्

 

अपि

 

उमेशः अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च

 

आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति ?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्य न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा

 

आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति ?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति ?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 47.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी- शोभे! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्‌वादने उतिष्ठामि।

 

करोति?

 

पुनश्च जानकी- संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्रे, विश्वे, सामान्य-जगति संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

शोभा - भवती किमर्थ अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्र उत्थाय भवती किं

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने

 

शोभा- संस्कृतवार्ताः?

 

संस्कृतवार्ताः पश्यामि।

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं कि करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति?

Ques 48.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

 

नरेशः गमिष्यामि। मनोहर! अहं तु वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थ महाविद्यालयं

 

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि।

 

मनोहरः - किमर्थ संस्कृतं?

 

नरेशः अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति।

 

जननेन्द्रियम्

 

मनोहरः - एवं वा?

 

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्य करिष्यामि, प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

 

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव

 

स्वीकरिष्यामि।

 

१. नरेशः विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थ कुत्र गमिष्यति?

 

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

 

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

 

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति?

Ques 49.

चित्र देखकर पिता-पुत्र-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father and son on the basis of given picture.

 

Ques 50.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother and daughter on the basis of the given picture.

 

Ques 51.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा भ्रातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother and sister on the basis of the given picture.

 

Ques 52.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये। 

 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family members on the basis of the given picture.

 

Ques 53.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between husband and wife on the basis of the given picture.

 

Ques 54.

चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

 

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between grandfather and grandson on the basis of the given picture.

 

Ques 55.

निम्नलिखित संवाद को पढ़कर दिये गये प्रश्नों के उत्तर एक पद में दीजिये।

 

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मह्यम् अतीव रोचते ।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वौ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाङ्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति । सः एव विजेता भवति । तस्मै एव पुरस्कारः मिलति।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येकं दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 56.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः ! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति ।

 

शिष्यः - आचार्य! कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य ! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता' इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति।

 

शिष्यः अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां प्रतियोगितायां भागम् अपि ग्रहीष्यामि ।

 

गुरुः - अवश्यमेव ! मम शुभाशयाः ।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 57.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि ? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतु! परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः - अरे! परश्वः दीपावली पर्व अस्ति ।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति ।

 

अर्णवः - दीपावली पर्व त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः - त्वं जानासि? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक् वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः ।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्वे प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्रं च किदृशं करिष्यतः?

Ques 58.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोक ! इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थं भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

उमेशः - अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च भवताम् आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु ।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि ।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्यं न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 59.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी - शोभे ! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्वादने उत्तिष्ठामि ।

 

शोभा - भवती किमर्थं अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्रं उत्थाय भवती किं करोति?

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने संस्कृतवार्ताः पश्यामि ।

 

शोभा - संस्कृतवार्ताः?

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

जानकी - संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्र, विश्वे, सामान्य-जगति पुनश्च संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति ।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज़ इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः ।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं किं करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

Ques 60.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

 

नरेशः मनोहर ! अहं तु विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं महाविद्यालयं गमिष्यामि ।

 

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि ।

 

मनोहरः - किमर्थं संस्कृतं?

 

नरेशः - अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति ।

 

मनोहरः - एवं वा?

 

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्यं करिष्यामि, जनानां प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

 

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव स्वीकरिष्यामि ।

 

१. नरेशः वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं कुत्र गमिष्यति?

 

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

 

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

 

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

 

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति ?

 

Ques 61.

चित्र देखकर पिता-पुत्र-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पितृ-पुत्र-सम्वादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

 

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between father and son on the basis of given picture.

Ques 62.

चित्र देखकर माता-पुत्री-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा मातृ-पुत्री-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between mother and daughter on the basis of the given picture.

 

Ques 63.

चित्र देखकर भाई-बहन-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा भ्रातृ-भगिनी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between brother and sister on the basis of the given picture.

 

Ques 64.

चित्र देखकर परिवार के लोगों में संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये। 

चित्रं दृष्ट्वा परिवारजनेषु-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between family members on the basis of the given picture.


Ques 65.

चित्र देखकर पति-पत्नी-संवाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पति-पत्नी-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between husband and wife on the basis of the given picture.

 

Ques 66.

 चित्र देखकर दादा-पोता-सम्वाद पर आधारित 5 वाक्य संस्कृत में लिखिये।

चित्रं दृष्ट्वा पितामह-पौत्र-संवादम् आधृत्य ५ वाक्यानि संस्कृतेन लिखन्तु।

Write 5 sentences in Sanskrit based on the dialogue between grandfather and grandson on the basis of the given picture.

 

Ques 67.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु ।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

रमेशः - क्रिकेटक्रीडा मह्यम् अतीव रोचते ।

 

सुरेशः - मह्यम् अपि। अस्यां क्रीडायां वे दले भवतः ।

 

रमेशः - आम्, प्रत्येकं दलस्य एकादश क्रीडितारः भवन्ति ।

 

सुरेशः - सत्यं, पुनश्च चत्वारः क्रीडितारः सुरक्षिताः भवन्ति ।

 

रमेशः - भवान् जानाति? क्रीडायां निर्णयं दातुं द्वौ निर्णायकौ भवतः ।

 

सुरेशः - जानामि, पुनश्च सर्वे क्रीडितारः अस्यां क्रीडायां धावनाड्‌ङ्कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति ।

 

रमेशः - आम्, यस्य क्रीडितृसमूहस्य दलस्य धावनाङ्‌ङ्कानि अधिकानि भवन्ति । सः एव विजेता भवति । तस्मै एव पुरस्कारः मिलति।

 

१. रमेशाय किं रोचते?

 

२. क्रिकेटक्रीडायां कति दलानि भवन्ति?

 

३. क्रिकेटक्रीडायां प्रत्येकं दले कति क्रीडितारः भवन्ति?

 

४. क्रीडायां निर्णयं दातुं कति निर्णायकाः भवन्ति?

 

५. क्रिकेटक्रीडायां क्रीडितारः कानि एकत्रितानि कुर्वन्ति?

Ques 68.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

गुरुः - छात्राः ! आगामि सप्ताहे अस्माकं विद्यालये एका प्रतियोगिता भविष्यति ।

 

शिष्यः - आचार्य! कीदृशी प्रतियोगिता भविष्यति?

 

गुरुः - भाषण-प्रतियोगिता भविष्यति।

 

शिष्यः - आचार्य ! भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

गुरुः - 'वर्तमान-समये आयुर्वेदस्य उपयोगिता' इति विषयः अस्ति ।

 

शिष्यः - आचार्य! आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

गुरुः - आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने महती उपयोगिता अस्ति। आयुर्वेदे विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः लिखितम् अस्ति।

 

शिष्यः अस्तु आचार्य! अहम् अपि आयुर्वेदं पठिष्यामि पुनश्च अस्यां प्रतियोगितायां भागम् अपि ग्रहीष्यामि ।

 

गुरुः - अवश्यमेव ! मम शुभाशयाः ।

 

१. आगामि सप्ताहे विद्यालये किम् अस्ति?

 

२. प्रतियोगिता कीदृशी अस्ति?

 

३. भाषण-प्रतियोगितायाः विषयः कः अस्ति?

 

४. आयुर्वेदस्य अस्माकं जीवने का उपयोगिता अस्ति?

 

५. विविधासाध्यरोगाणाम् उपचारः कुत्र लिखितम् अस्ति?

Ques 69.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

अर्णवः - त्वं जानासि ? परश्वः किम् अस्ति?

 

प्रत्यक्षः - न अहं न जानामि, वदतु! परश्वः किम् अस्ति?

 

अर्णवः - अरे! परश्वः दीपावली पर्व अस्ति ।

 

प्रत्यक्षः - आम्! अहं तु विस्मृतवान्, परश्वः तु दीपावली पर्व अस्ति ।

 

अर्णवः - दीपावली पर्व त्वं किं करिष्यसि?

 

प्रत्यक्षः - दीपावली-पर्वे अहं तु स्फोटकानि चालयामि।

 

अर्णवः - त्वं जानासि? स्फोटकचालनेन अतीव वायुप्रदूषणं भवति, वृद्धजनान्

 

शिशून् च श्वास-प्रश्वासे काठिन्यं भवति ।

 

प्रत्यक्षः - एवं वा? तर्हि अहं कदापि वायुप्रदूषणं न करिष्यामि।

 

अर्णवः - सम्यक् वयं मिलित्वा स्वनगरं स्वराष्ट्रं च मुक्तप्रदूषणं करिष्यामः ।

 

१. परश्वः किम् अस्ति?

 

२. दीपावली-पर्वे प्रत्यक्षः कानि चालयिष्यति?

 

३. स्फोटकचालनेन किं भवति?

 

४. वृद्धजनान् शिशून् च कस्मिन् काठिन्यं भवति?

 

५. अर्णवः प्रत्यक्षः च स्वनगरं स्वराष्ट्रं च किदृशं करिष्यतः?

Ques 70.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

उमेशः - मित्रम् अशोक ! इदानीम् अहं स्वगृहं गच्छामि।

 

अशोकः - मित्रम् उमेश! किमर्थं भवान् शीघ्रं गच्छति?

 

उमेशः - अहं शीघ्रं न गच्छामि, अहं तु विगत-सप्ताहे अत्र आगतवान्, पुनश्च भवताम् आतिथ्यं स्वीकृतवान्।

 

अशोकः - परञ्च अहम् इच्छामि यत् भवान् इतोपि अत्र तिष्ठतु।

 

उमेशः - मम गमनम् आवश्यकम्, इदानीं भवान् मम गृहे देहल्ल्याम् आगच्छतु ।

 

अशोकः - अस्तु! अहम् अवश्यमेव आगमिष्यामि, देहल्ल्यां भवान् माम् किं किं दर्शयिष्यति?

 

उमेशः - देहल्ल्याम् अहं भवन्तं रक्तदुर्ग, कुतुबमीनारं, मेट्रोयानं च दर्शयिष्यामि ।

 

अशोकः - मेट्रोयानस्य दर्शनेन तु कार्यं न भविष्यति, अपितु तस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी।

 

उमेशः - हा! हा! हा! निश्चयेन वयं तस्मिन् याने यात्राम् अपि करिष्यामः।

 

अशोकः - तर्हि अहम् अवश्यमेव देहलीम् आगमिष्यामि।

 

१. उमेशः कुत्र गच्छति?

 

२. उमेशः कदा अशोकस्य पार्श्वे आगतवान्?

 

३. कः देहलीम् आगमिष्यति?

 

४. कस्य गमनम् आवश्यकम् ?

 

५. कस्मिन् याने यात्रा आवश्यकी?

Ques 71.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

 

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

 

जानकी - शोभे ! भवती प्रातः काले कदा उत्तिष्ठति?

 

शोभा - अहं तु प्रातःकाले अष्टवादने उत्तिष्ठामि, भवती कदा उत्तिष्ठति?

 

जानकी - अहं तु प्रातःकाले सार्धषड्वादने उत्तिष्ठामि ।

 

शोभा - भवती किमर्थं अतिशीघ्रं निद्रां त्यजति? पुनश्च शीघ्रं उत्थाय भवती किं करोति?

 

जानकी - सर्वप्रथमं तु अहं नित्यक्रियाः करोमि, तत्पश्चात् पूजार्चनानन्तरं दूरदर्शने संस्कृतवार्ताः पश्यामि ।

 

शोभा - संस्कृतवार्ताः?

 

जानकी - आम् संस्कृतवार्ताः, इत्युक्ते संस्कृतसमाचारः ।

 

शोभा - संस्कृतवार्तायाः का विशेषता?

 

जानकी - संस्कृतवार्तासु दैनन्दिन-जीवने, समाजे, राष्ट्र, विश्वे, सामान्य-जगति पुनश्च संस्कृतजगति किं किं प्रचलति, तासां सूचनानां अतीव

 

सरल-संस्कृत-माध्यमेन प्रसारणं भवति ।

 

शोभा - बहु शोभनम् ! तर्हि अहम् अपि श्वः आरभ्य संस्कृतवार्ताः द्रक्ष्यामि, वार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

 

जानकी - प्रतिदिनं प्रातः सपादसप्तवादने डीडीन्यूज़ इति वाहिन्याम् ।

 

शोभा - अस्तु, धन्यवादः ।

 

१. शोभा प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

२. जानकी प्रातःकाले कदा उत्तिष्ठति?

 

३. जानकी प्रातःकाले सर्वप्रथमं किं करोति?

 

४. पूजार्चनानन्तरं जानकी दूरदर्शने काः पश्यति?

 

५. संस्कृतवार्तायाः प्रसारणं प्रतिदिनं कस्मिन् समये भवति ?

Ques 72.

अधोलिखितं संवादं पठित्वा प्रदत्त-प्रश्नानाम् उत्तराणि एकपदेन लिखन्तु।

Read the following dialogue and answer the given questions in one word.

मनोहरः - नरेश! त्वं विद्यालयीयशिक्षानन्तरं किं करिष्यति?

नरेशः मनोहर ! अहं तु विद्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं महाविद्यालयं गमिष्यामि ।

मनोहरः - महाविद्यालये त्वं कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

नरेशः - अहं तु संस्कृतविषये प्रवेशं स्वीकरिष्यामि ।

मनोहरः - किमर्थं संस्कृतं?

नरेशः - अरे! त्वं न जानासि, अद्यत्वे तु संस्कृतविषयस्य महती उपयोगिता अस्ति, संस्कृतं तु वैज्ञानिकी भाषा अस्ति, पुनश्च प्राकृतिक-विज्ञान-क्षेत्रे अपि शोधकार्याणि प्रचलन्ति ।

मनोहरः - एवं वा?

नरेशः आम्, अहं तु संस्कृतं पठित्वा आयुर्वेदस्य क्षेत्रे शोधकार्यं करिष्यामि, जनानां प्राकृतिक-चिकित्सा-माध्यमेन उपचारः करिष्यामि।

मनोहरः अत्युत्तमम्! अहम् अपि महाविद्यालये संस्कृतविषयम् एव स्वीकरिष्यामि ।

१. नरेशः वि‌द्यालयीयशिक्षानन्तरं पठनार्थं कुत्र गमिष्यति?

२. नरेशः महाविद्यालये कस्मिन् पाठ्यक्रमे प्रवेशं ग्रहीष्यति?

३. संस्कृतं कीदृशी भाषा अस्ति?

४. संस्कृते कस्मिन् क्षेत्रे शोधकार्याणि प्रचलन्ति?

५. नरेशः केन माध्यमेन जनानाम् उपचारः करिष्यति ?

Rs. 90
Rs. 15
Details
  • Latest IGNOU Solved Assignment
  • IGNOU SSB 3 2025 Solved Assignment
  • IGNOU 2025 Solved Assignment
  • IGNOU SSB Certificate in Sanskrit Sambhshan 2025 Solved Assignment
  • IGNOU SSB 3 सरल संस्‍कृत बोध तृतीयबोध: 2025 Solved Assignment

Looking for IGNOU SSB 3 Solved Assignment 2025. You are on the Right Website. We provide Help book of Solved Assignment of SSB SSB 3 - सरल संस्‍कृत बोध तृतीयबोध:of year 2025 of very low price.
If you want this Help Book of IGNOU SSB 3 2025 Simply Call Us @ 9199852182 / 9852900088 or you can whatsApp Us @ 9199852182
 

IGNOU SSB Assignments Jan - July 2025 - IGNOU University has uploaded its current session Assignment of the SSB Programme for the session year 2025. Students of the SSB Programme can now download Assignment questions from this page. Candidates have to compulsory download those assignments to get a permit of attending the Term End Exam of the IGNOU SSB Programme.

Download a PDF soft copy of IGNOU SSB 3 सरल संस्‍कृत बोध तृतीयबोध: SSB Latest Solved Assignment for Session January 2025 - December 2025 in English Language.

If you are searching out Ignou SSB  SSB 3 solved assignment? So this platform is the high-quality platform for Ignou SSB  SSB 3 solved assignment. Solved Assignment Soft Copy & Hard Copy. We will try to solve all the problems related to your Assignment. All the questions were answered as per the guidelines. The goal of IGNOU Solution is democratizing higher education by taking education to the doorsteps of the learners and providing access to high quality material. Get the solved assignment for SSB 3 सरल संस्‍कृत बोध तृतीयबोध: course offered by IGNOU for the year 2025.Are you a student of high IGNOU looking for high quality and accurate IGNOU SSB 3 Solved Assignment 2025 English Medium? 

Students who are searching for IGNOU Certificate in Sanskrit Sambhshan (SSB) Solved Assignments 2025 at low cost. We provide all Solved Assignments, Project reports for Masters & Bachelor students for IGNOU. Get better grades with our assignments! ensuring that our IGNOU Certificate in Sanskrit Sambhshan Solved Assignment meet the highest standards of quality and accuracy.Here you will find some assignment solutions for IGNOU SSB Courses that you can download and look at. All assignments provided here have been solved.IGNOU SSB 3 SOLVED ASSIGNMENT 2025. Title Name SSB 3 English Solved Assignment 2025. Service Type Solved Assignment (Soft copy/PDF).

Are you an IGNOU student who wants to download IGNOU Solved Assignment 2024? IGNOU CERTIFICATE PROGRAMMES Solved Assignment 2023-24 Session. IGNOU Solved Assignment and In this post, we will provide you with all solved assignments.

If you’ve arrived at this page, you’re looking for a free PDF download of the IGNOU SSB Solved Assignment 2025. SSB is for Certificate in Sanskrit Sambhshan.

IGNOU solved assignments are a set of questions or tasks that students must complete and submit to their respective study centers. The solved assignments are provided by IGNOU Academy and must be completed by the students themselves.

Course Name Certificate in Sanskrit Sambhshan
Course Code SSB
Programm CERTIFICATE PROGRAMMES Courses
Language English

 

 

 
IGNOU SSB 3 Solved Assignment                                       
ignou assignment 2025,   2025 SSB 3
IGNOU SSB 3 Assignment
ignou solved assignment SSB 3
SSB 3 Assignment 2025
solved assignment SSB 3
SSB 3 Assignment 2025
assignment of ignou SSB 3
Download IGNOU SSB 3 Solved Assignment 2025
ignou assignments SSB 3
 
 
Ignou result SSB 3
Ignou Assignment Solution SSB 3
 

 



Comments


















Call Now
Contact Us
Welcome to IGNOU Academy

Click to Contact Us

Call - 9199852182 Call - 9852900088 myabhasolutions@gmail.com WhatsApp - 9852900088
New to IGNOU Login to Get Every Update